Ψήφος αποδήμων: επικοινωνιακό bras de fer χωρίς αποτέλεσμα

γράφει στο peripteron.eu η Φωτεινή Μπακαδήμα, βουλευτής Β’ Πειραιά και Γραμματέα ΚΟ του ΜέΡΑ25

Πριν λίγες μέρες ολοκληρώθηκε στη Βουλή η συζήτηση της νομοθετικής τροποποίησης που κατέθεσε η νέα ηγεσία του Υπουργείου Εσωτερικών αναφορικά με την ψήφο των αποδήμων. Τροποποίηση που προχώρησε σε άρση των περιορισμών που είχαν τεθεί με τον νόμο Θεοδωρικάκου το 2019.

Μια τροποποίηση που, όσο κι αν προσπάθησε να το αρνηθεί ο κ Βορίδης κατά τη διάρκεια της συζήτησης, ξεκίνησε ως απάντηση σε δημόσια τοποθέτηση της αναπληρώτριας τομεάρχη εσωτερικών του ΣΥΡΙΖΑ κας Θεοδώρας Τζάκρη που έκρινε ως απαράδεκτους τους περιορισμούς και διεμήνυσε πως ο ΣΥΡΙΖΑ θα τους καταργήσει όταν επιστρέψει στην εξουσία. Αξίζει να σημειωθεί, όμως, ότι το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης είχε ψηφίσει τον νόμο του 2019 χωρίς να έχει επηρεαστεί, τότε, από τη θεσμοθέτηση των περιορισμών.

Το ΜέΡΑ25 καταψήφισε και τους δυο νόμους έχοντας καταθέσει από την πρώτη στιγμή τη δική του ολοκληρωμένη πρόταση αναφορικά με το θέμα, μια πρόταση που σεβόταν τα αναφαίρετα δικαιώματα του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι των εκτός Ελλάδας Ελλήνων. Συνοπτικά τα βήματα της δικής μας πρότασης ήταν τα ακόλουθα.

Πρώτον, ίδρυση έξι Εκλογικών Περιφερειών Απόδημων Ελλήνων (ΕΠΑΕ): Βόρειας Αμερικής, Λοιπής Ευρώπης, Κεντρικής & Λατινικής Αμερικής, Αυστραλίας-Νέα Ζηλανδίας, Ασίας, Αφρικής. Στην περίπτωση που οι αριθμοί των εγγεγραμμένων εκλογέων επιτάσσει διάσπαση κάποιας ΕΠΑΕ σε περισσότερες, αυτό μπορεί να λάβει χώρα οποτεδήποτε στο μέλλον, με απλή τροπολογία, με νόμο.

Δεύτερον, κάλεσμα προς τους απόδημους με ιθαγένεια που είναι ήδη εγγεγραμμένοι σε εκλογικούς καταλόγους της ημεδαπής να δηλώσουν – εφόσον το επιθυμούν και με απλό ηλεκτρονικό τρόπο – τη μεταφορά των εκλογικών τους δικαιωμάτων στην ΕΠΑΕ της χώρας διαμονής τους.

Τρίτον, πρόσκληση προς τους απόδημους που έχουν νομικό δικαίωμα απόκτησης ελληνικής ιθαγένειας, αλλά δεν το έχουν ασκήσει, πολιτογραφούμενοι, να πολιτογραφηθούν/αιτηθούν ιθαγένεια κατά την κείμενη νομοθεσία, κάτι το οποίο ούτως ή άλλως αυτομάτως τους εντάσσει σε εκλογικούς καταλόγους και ταυτόχρονα να αιτηθούν την εγγραφή τους συγκεκριμένα στον εκλογικό κατάλογο της ΕΠΑΕ της χώρας διαμονής τους.

Συνολικά, το ποσοστό των βουλευτικών εδρών που αντιστοιχούν στις ΕΠΑΕ ισούται με το ποσοστό των εγγεγραμμένων στις ΕΠΑΕ ως προς τον συνολικό αριθμό Ελλήνων εκλογέων.

Η κατανομή των βουλευτικών εδρών του εξωτερικού σε κάθε ΕΠΑΕ προτείναμε να γίνεται ανάλογα με το ποσοστό των εγγεγραμμένων απόδημων σε αυτήν ως προς τον συνολικό αριθμό εγγεγραμμένων απόδημων.

Με τον τρόπο αυτό θα εξασφαλίζονταν η ισονομία, αλλά και θα δίναμε ένα τεράστιο κίνητρο στους απόδημους να οργανωθούν καλύτερα ως κοινότητες στις χώρες διαμονής τους, να εγγράψουν στις ΕΠΑΕ τις νεότερες γενιές και να εκλέξουν αντιπροσώπους τους στη Βουλή των Ελλήνων οι οποίοι, ταυτόχρονα, θα είναι πρεσβευτές στην Ελλάδα των απόδημων αλλά και, ντε φάκτο, πρεσβευτές της Ελλάδας στις αρχές των χωρών διαμονής τους.

Αν δούμε, τώρα, τα χαρακτηριστικά των αποδήμων θα προσέξουμε πως έχουμε τους μετανάστες της κρίσης και του brain-drain, από τη μια πλευρά, κι εκείνους που έχουν φύγει πολύ νωρίτερα, από την άλλη.

Στους πρώτους, με δεδομένες τις έντονες σχέσεις τους με την ελληνική πραγματικότητα θα έπρεπε να τους δοθεί η δυνατότητα, εκτός αν επιθυμούν να ψηφίζουν στις εκλογικές περιφέρειες εξωτερικού, να ψηφίζουν στον τόπο κατοικίας τους για την περιφέρεια όπου κατοικούσαν στην Ελλάδα.

Οι υπόλοιποι, οι Έλληνες 2ης, 3ης, 4ης γενιάς θα είναι εκείνοι που θα ψηφίζουν στις εκλογικές περιφέρειες εξωτερικού.

Αν προχωρούσαμε στη δημιουργία των εκλογικών αυτών περιφερειών θα δίναμε πραγματικά τη δυνατότητα στους συμπατριώτες μας να πάψουν να νιώθουν πολίτες δεύτερης κατηγορίας.

Θα κατορθώναμε να έχουμε τη φωνή της ομογένειας εντός του Ελληνικού Κοινοβουλίου και θα έπαυαν να νιώθουν οι εκτός χώρας συμπατριώτες μας πολίτες δεύτερης κατηγορίας, όπως όλοι σημείωσαν τοποθετούμενοι στη συνεδρίαση της αρμόδιας κοινοβουλευτικής επιτροπής κατά τη διάρκεια επεξεργασίας του νομοσχεδίου.

Ένα εξίσου σημαντικό ζήτημα είναι η επιστολική ψήφος. Κι εδώ το ΜέΡΑ25 είχε ξεκάθαρη θέση από την πρώτη στιγμή. Θεωρώντας πως η επιστολική ψήφος δεν μπορεί να είναι αδιάβλητη, γεγονός που θα μπορούσε δυνητικά να θέσει σε αμφισβήτηση την εγκυρότητα της ψηφοφορίας και των εκλογών, προτείναμε να δοθεί η δυνατότητα της αυτοπρόσωπης ψήφου σε πρεσβείες, στα προξενεία καθώς και σε άλλους διαμορφωμένους χώρους υπό την εποπτεία των ελληνικών προξενικών και διπλωματικών αρχών, όπως για παράδειγμα εκκλησίες, σχολεία, πολιτιστικούς χώρους.

Σταθήκαμε αρνητικά απέναντι στο νομοσχέδιο Βορίδη καταδικάζοντας την επικοινωνιακή διαχείριση ενός τόσο σοβαρού ζητήματος κι από τα 2 μεγάλα κόμματα για συγκεκριμένους λόγους.

Καταρχήν, το νομοσχέδιο Βορίδη, ενώ θεωρητικά προχωρά σε άρση των περιορισμών, στην πραγματικότητα συνεχίζει να καλλιεργεί το κλίμα των ψηφοφόρων δυο ταχυτήτων, καθώς θα μπορούσαν οι απόδημοι να ψηφίζουν, όμως, χωρίς το δικαίωμα της σταυροδοσίας, δικαίωμα που διατηρούν στο ακέραιο αν επιλέξουν να ταξιδέψουν στην Ελλάδα την ημέρα των εκλογών.

Από την άλλη, η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ για τη δημιουργία 4 εκλογικών περιφερειών χωλαίνει μιας και οι ψηφοφόροι αυτών θα ψήφιζαν για 4 εκπροσώπους, χωρίς η ψήφος τους, να προσμετράται στο τελικό αποτέλεσμα. Άρα και πάλι θα είχαμε ψηφοφόρους δυο ταχυτήτων και ψήφους δυο κατηγοριών.

Το ΜέΡΑ25 παρέμεινε σταθερό στην αρχική του στάση για ψήφο χωρίς περιορισμό από τον τόπο κατοικίας, ψήφο που θα προσμετράται στο εκλογικό αποτέλεσμα και δημιουργία εκλογικών περιφερειών εξωτερικού με αναλογική εκπροσώπηση.

Ο Υπουργός Εσωτερικών, θέλοντας να απογυμνώσει την υποκριτική στάση του ΣΥΡΙΖΑ του πέταξε το μπαλάκι, προτείνοντας να σταματήσει η συζήτηση για το νομοσχέδιο και να ξεκινήσει μια ευρύτερη κουβέντα για τις εκλογικές περιφέρειες εξωτερικού. Η αξιωματική αντιπολίτευση, εμμένοντας στη δική της επικοινωνιακή στρατηγική, συνέχισε να μιλά για εκλογικές περιφέρειες αποδήμων αλλά όχι ισότιμη ψήφο.

Έτσι, χάθηκε μια ευκαιρία να αποδείξουμε πως σκεφτόμαστε στα σοβαρά τα δικαιώματα των Ελλήνων που ζουν στο εξωτερικό. Αποδείχθηκε, όμως, την ίδια στιγμή, πως για τα δυο μεγάλα κόμματα, οι απόδημοι είναι μονάχα «κουκιά» και πιόνια που δεν διστάζουν να εργαλειοποιήσουν για τα δικά τους παιχνίδια. Το αποτέλεσμα της συζήτησης του νομοθετήματος που δεν συγκέντρωσε, ως ήταν αναμενόμενο, τις 200 απαραίτητες ψήφους είναι η συνέχιση του εμπαιγμού και της εργαλειοποίησης των εκτός της Επικράτειας συμπατριωτών μας, με χαμένους, εκτός από τους απόδημους, τη συμμετοχή, την εκπροσώπηση αλλά και την ίδια τη Δημοκρατία.