Πως θα είναι ο πλανήτης το 2040

γράφει στο peripteron.eu ο Βαγγέλης Πάλλας, ∆ηµοσιογράφος – Ερευνητής – Αναλυτής IFJ / SPJ

Οι ματιές στο μέλλον πάντα γοήτευαν τους ανθρώπους …Μάγοι Πυθίες και Ιερείς καταλάμβαναν ιδιαίτερες και τιμητικές θέσεις στα συστήματα εξουσίας του παρελθόντος …Οι σύγχρονοι μάντεις προφανώς έχουν αλλάξει στιλ και μεθόδους..Οι προβλέψεις τους είναι αποτέλεσμα λύσεων και ερευνών με την αξιοποίηση τεράστιων βάσεων δεδομένων και πληροφοριών… Μια τέτοια ματιά στο μέλλον θα προσπαθήσουμε να τεκμηριώσουμε παρουσιάζοντας μια σύνοψη… για το πώς θα είναι ο πλανήτης το 2040…

Είναι σχετικά βέβαιο ότι θα έχει ανατείλει ένα νέο πολυπολικό διεθνές σύστημα με την άνοδο της Κίνας της Ινδίας και άλλων δυνάμεων… παγκοσμίως …Μέχρι το 2040 η ισχύς των κρατών θα έχει διαμοιραστεί και θα εμφανισθούν νέοι παίκτες στη σκηνή επιβάλλοντας νέους κανόνες… Ο αντίκτυπος θα είναι αισθητός καθώς χώρες θα ενισχυθούν οικονομικά αυξάνοντας τις απαιτήσεις τους και τον ρόλο τους στο γεωπολιτικό σύστημα σταθερότητας …Όποια δύναμη βρεθεί στην πρωτοπορία της έρευνας και των αλλαγών της ενεργειακής αρχιτεκτονικής θα αποκτήσει πλεονεκτήματα στην παγκόσμια σκακιέρα…

Είναι σχετικά βέβαιο ότι θα παρατηρηθεί μια δραματική αλλαγή στη δημογραφική πυραμίδα με την εμφάνιση γερασμένων πληθυσμιακά κρατών …Ωστόσο θα συνεχίσουν να υπάρχουν κράτη με εντυπωσιακά μεγάλους ρυθμούς γεννήσεων και νεαρό πληθυσμό… Μια άλλη διάσταση με πιθανές συνέπειες θα πραγματοποιηθεί με επιτυχή ενσωμάτωση του μουσουλμανικού στοιχειού στην Ευρώπη και θα περιορίσει τις κοινωνικές εντάσεις αλλά και να ενισχύσει το εργατικό δυναμικό… Αντίθετα η αδυναμία της Ευρώπης και Ιαπωνίας να αντιμετωπίσουν το δημογραφικό πρόβλημα θα τις οδηγήσει σε μακράς διάρκειας παρακμή…

Ο Πλανήτης όπως τον ξέραμε από τον β παγκόσμιο πόλεμο μέχρι σήμερα θα είναι αγνώριστος το 2040 …Ο μετασχηματισμός του τροφοδοτείται από την παγκοσμιοποίηση στην οικονομία… και από την άνευ ιστορικού προηγούμενου μεταφορά πόρων από την Δύση προς την Ανατολή και από την εμφάνιση νέων δυνάμεων στο παιχνίδι κυρίως της Κίνας και της Ινδίας… Η Αμερική θα παραμείνει ο ισχυρότερος παράγοντας του συστήματος με περιορισμένες όμως τις σημερινές δυνατότητες της… Κάποια κράτη θα απορροφηθούν από εγκληματικά δίκτυα… Σε περιοχές της Αφρικής και της Ασίας κάποια κράτη θα σβήσουν εξ αιτίας της ανικανότητας των κυβερνήσεων να εξασφαλίσουν βασικές ανάγκες συμπεριλαμβανομένης και της ασφάλειας…

Η Παγκοσμιοποιημένη οικονομία θα είναι καθ οδό από την δύση προς την Ανατολή… Αυτό συμβαίνει εξ αιτίας δύο παραγόντων… πρώτον οι υψηλές τιμές πετρελαίου και των καταναλωτικών αγαθών που δημιουργούν εξαιρετικές συνθήκες κερδών για τα κράτη του κόλπου και τη Ρωσία …και δεύτερον το χαμηλό κόστος εργασίας σε συνδυασμό με κυβερνητικές κεντρικές πολιτικές που έχουν οδηγήσει τη μεγάλη βιομηχανική παραγωγή αλλά και τον τομέα των υπηρεσιών στην Ασία…

Με δεδομένη την επικείμενη κυριαρχία της τεχνολογίας στην καθημερινότητα καθώς και στην παραγωγική διαδικασία θα γεννηθούν πλήθος ερωτήματα όσον αφορά την ανθρωπότητα …Εκτιμάται ότι η Ανθρώπινη συμμετοχή στην παραγωγική διαδικασία θα μειωθεί κατά το ήμισυ μέσα στα επόμενα είκοσι έτη …Αντιθέτως η ζήτηση θα αυξηθεί σε επαγγέλματα άρρηκτα συνδεδεμένα με την τεχνολογία δημιουργώντας μια πρόσκαιρη εικόνα ανάπτυξης της αγοράς εργασίας… Το ερώτημα είναι πως θα επιβιώσει μια κοινωνία όταν το ποσοστό ανεργίας θα ξεπερνά πιθανότατα το 50%…

Εκτιμώ ότι οι κοινωνικό-πολιτικές αλλαγές που θα επέλθουν θα είναι σεισμικές… Αποτέλεσμα εκ των πραγμάτων θα δημιουργηθεί μεγαλύτερο χάσμα μεταξύ εχόντων και μη εχόντων… Η Ιστορία πράγματι κάνει κύκλους… Μια νέα γενιά επιχειρήσεων θα αναφέρονται ευθέως στις νέες δυνάμεις που θα αναδειχθούν εξυπηρετώντας τες να εδραιώσουν τη θέση τους στην παγκόσμια αγορά… Είναι χαρακτηριστικό ότι από τις 100 νέες κορυφαίες παγκοσμίως πολυεθνικές οι 84 προέρχονται από βραζιλία Ρωσία Κίνα και Ινδία…

Τις επόμενες δεκαετίες σύμφωνα με τις προβλέψεις της παγκόσμιας Τράπεζας ο αριθμός των ανθρώπων που θα ανήκουν στην παγκόσμια μεσαία τάξη θα κυμανθεί από 440 έως 1.2 δις δηλαδή μεταξύ 7.6 και 16.1 %… Οι περισσότερες από τις νέες εισόδους στη μεσαία τάξη θα προέρχονται από την Κίνα και την Ινδία …Αυτή η προοπτική έχει και τη σκοτεινή της πλευρά… Περισσότερη φτώχια για τις περίκλειστες χώρες και αυτές που δεν έχουν πλουτοπαραγωγικές πηγές…

Γυναίκες και Γεωπολιτική …Η οικονομική και πολιτική ενδυνάμωση των γυναικών είναι δυνατόν να μεταμορφώσει το παγκόσμιο τοπίο τα επόμενα 20 χρόνια… …Η τάση αυτή είναι ήδη εμφανής στο πεδίο της οικονομίας… με την ένταξη των γυναικών στην παραγωγική διαδικασία …Η Κυριαρχία των γυναικών στην εξαγωγική βιομηχανική παραγωγή θα αποτελέσει το κλειδί της οικονομικής επιτυχίας στις ασιατικές οικονομίες …Τα επόμενα 20 χρόνια θα ενταθεί κυρίως στην Ασία η είσοδος των γυναικών στην εργασία από τα στατικά στοιχεία προκύπτει πως όσο μεγαλύτερο είναι το επίπεδο εκπαίδευσης των γυναικών τόσο μεγαλύτερο και το ΑΕΠ μιας χώρας….

Οι μουσουλμάνες γυναίκες θα είναι σημαντικός ο ρόλος τους για τις γεωπολιτικές αλλαγές απ ότι στο μουσουλμανικό κόσμο… Οι μουσουλμάνες αφομοιώνονται ευκολότερα στο δυτικό κόσμο απ ότι οι άνδρες επειδή κατά ένα μέρος έχουν καλύτερες επιδόσεις από ότι οι άνδρες στο εκπαιδευτικό σύστημα …Το γεγονός αυτό τους επιτρέπει να έχουν πρόσβαση σε καλύτερες δουλειές από τους άνδρες ….

ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΑΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ…..Η μετανάστευση πληθυσμών από αγροτικές σε αστικές περιοχές και από φτωχές σε πλούσιες χώρες θα συνεχιστεί με ταχύτητα διευρύνοντας το οικονομικό και ψυχολογικό χάσμα μεταξύ γειτονικών περιοχών… …Η Ευρώπη θα εξακολουθεί να ασκεί τη μεγαλύτερη έλξη νέων από φτωχές χώρες της Αφρικής η της Ασίας… Μέχρι το 2040 η Κίνα η Νότιος Ινδία και σε ένα βαθμό η Τουρκία και το Ιράν θα αποτελέσουν χώρες υποδοχής μεταναστών… Επίσης θα μειωθεί η μετανάστευση εργατών προς τις ΗΠΑ όσο το ενισχύεται η μεξικανική βιομηχανία και αναπτύσσονται άλλα βιομηχανικά κέντρα στην Νότια Αμερική…

Έως το 2040 οι μισές εργασίες θα εκτελούνται από αυτοματοποιημένες έξυπνες και άλλες μηχανές ενώ οι άλλες μισές από ανθρώπους κάτι που πιθανώς θ; επιδεινώσει την ανισότητα σύμφωνα με μια νέα έκθεση του WEF …Η γενική τάση είναι ότι η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας επιβραδύνεται εν μέσω πανδημίας ενώ η καταστροφή θέσεων επιταχύνεται καθώς ολοένα περισσότερες εταιρείες στρέφονται στη νέα τεχνολογία και στην αυτοματοποίηση παρά στους ανθρώπους για να καλύψουν τις ανάγκες τους…

2040..ΕΝΤΟΝΟΣ Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΛΕΙΨΥΔΡΙΑΣ… …Αντιμέτωπες με έντονο κίνδυνο λειψυδρίας 33 χώρες …ανάμεσα τους και η Ελλάδα… …Ορισμένες χώρες όπως η Αυστραλία έχουν ήδη ξεκινήσει μια σειρά από επενδύσεις σε αφαλάτωση προκειμένου να καλύψουν τις μελλοντικές απαιτήσεις σε πόσιμο νερό… Τουλάχιστον 33 από τις 167 χώρες που εξετάστηκαν με έντονο πρόβλημα λειψυδρίας μέχρι και το 2040 σύμφωνα με τα στοιχεία του Ινστιτούτου WORLD RESOUCES …Μεταξύ αυτών και η Ελλάδα …Όπως φαίνεται και ο πίνακας οι συντριπτικές περισσότερες χώρες καταναλώνουν πολλαπλές ποσότητες από το πολύτιμο αγαθό σε σχέση με αυτές που παράγουν κυρίως λόγω της μεγάλης κατανάλωσης από τον αγροτικό τομέα…

Σε παγκόσμιο επίπεδο εκτιμάται ότι πρέπει συνολικά να καταβληθούν 26 τρις δολάρια μεταξύ 2020 και 2030 σε υποδομές για να καλυφθούν οι μελλοντικές ανάγκες …Σε παρόμοια έρευνα αναλυτές του ΜΙΤ σημειώνουν πως το ήμισυ της ανθρωπότητας που θα έχει δυσκολία πρόσβασης σε πόσιμο νερό μέχρι και το 2050…

Τροφή και Νερό… Οι ειδικοί εκτιμούν ότι 21 χώρες με συνολικό πληθυσμό περί τα 600 εκατομμύρια ήδη αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα με την ανεπάρκεια καλλιεργήσιμων εκτάσεων και καθαρού νερού… Τα επόμενα 20 χρόνια οι ανησυχία για κλιματικές αλλαγές είναι πιθανό να οδηγήσει χώρες σε μονομερείς ενέργειες προκειμένου να διασφαλίσουν ζωτικούς πόρους για την ύπαρξη τους …Σύμφωνα με υπολογισμούς της παγκόσμιας τράπεζας η ζήτηση τροφίμων θα αυξηθεί κατά 50 % μέχρι το 2040…

ΥΓΕΙΑ… Η πανδημία COVID-19 μας θύμισε την ευθραυστότητα του κόσμου και έδειξε τα εγγενή ρίσκα που εμπεριέχει η υψηλού επιπέδου αλληλεξάρτηση… Η πανδημία αποτελεί τη σημαντικότερη παγκόσμια διαταραχή μετά τον β παγκόσμιο πόλεμο .με επιπτώσεις στην υγεία την οικονομία την πολιτική και την ασφάλεια. οι οποίες θα διαρκέσουν για χρόνια… Ανέδειξε δομικά προβλήματα αύξησε το δημόσιο χρέος ενίσχυσε τις οικονομικές ανισότητες εντός κοινωνιών και μεταξύ των κρατών τροφοδότησε την πόλωση και ανέδειξε σοβαρά ζητήματα στις συνεργασίες σε διεθνές επίπεδο… …Μια νέα επιστημονική μελέτη των προβλέψεων και των εναλλακτικών σεναρίων για το προσδόκιμο ζωής και τις κύριες αιτίες θανάτου το 2040 δείχνει ότι όλες οι χώρες είναι πιθανό να παρουσιάσουν τουλάχιστον μια ελαφρά αύξηση στις ζωές… Αντίθετα ένα σενάριο διαπιστώνει ότι σχεδόν το ήμισυ όλων των εθνών μπορεί να αντιμετωπίσει χαμηλότερο προσδόκιμο ζωής…

Παράδειγμα η Κίνα με μέση διάρκεια ζωής 76.5 χρόνια ..Ενώ το 2040 το μέσο προσδόκιμο ζωής θα είναι 81.9 ετών… Εκτός από την Κίνα πολλά άλλα έθνη αναμένονται το 2040 να αυξηθούν σημαντικά στην κατάταξή τους όσον αφορά το προσδόκιμο ζωής …Η Συρία θα ανέλθει από το 137 στο 80 το 2040..Η Νιγηρία από 157 στην 123… Αντίθετα η Παλαιστίνη αναμένεται να μειωθεί κατά πολύ στην κατάταξη του προσδόκιμου ζωής από το 114 στο 152 το 2040…

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ.. Ο friedman υποστηρίζει ότι η Τουρκία είναι η νέα ανερχόμενη δύναμη στην περιοχή η οποία όμως εμποδίζεται να αναπτυχθεί και να αυξήσει την επιρροή της από χώρες όπως η Ελλάδα ενώ εμφανίζει χάρτη όπου η Ελλάδα και η Κύπρος βρίσκονται το 2050 στην Τουρκική σφαίρα επιρροής δίνοντας την εντύπωση ότι η Ελλάδα και η Κύπρος σταδιακά θα δορυφοροποιηθούν και θα απορροφηθούν αφού προηγουμένως ακολουθήσουν τον δρόμο της Φινλανδοποίησης ανίκανες να αναχαιτίσουν την επεκτατική πολιτική της Άγκυρας …Η Τουρκία εμφανίζεται να μένει συνειδητά εκτός Ευρωπαικής Ένωσης και να ακολουθεί τον δρόμο της ανάδειξης της σε περιφεριακή υπερδύναμη εκμεταλλευόμενη τη γεωγραφική της θέση και οικοδομώντας παράλληλα ισχυρές ένοπλες δυνάμεις οι οποίες αναπτύσσουν πυραύλους με πυρηνικές κεφαλές και δορυφόρους…

Σε άλλη έρευνα η Ευρωπαική Ένωση αναμένεται να χάσει μεγάλο μέρος της επιρροής της …Μέχρι το 2040 θα έχει προχωρήσει ελάχιστα προς την υλοποίηση του οράματος της σημερινής πολιτικής ηγεσία και των ελίτ για μια Ευρώπη συνεκτική ολοκληρωμένη που θα μπορούσε να παίξει αυτόνομο ρόλο και να ασκήσει την επιρροή της παγκοσμίως… Η Ε.Ε. είναι υποχρεωμένη επίσης να ασχοληθεί με τον εκδημοκρατισμό της περιφέρεια της αναλαμβάνοντας το βάρος της ένταξης νέων βαλκανικών χωρών και ενδεχομένως της Ουκρανίας και της Τουρκίας…

Κατά τον Friedman το 2040 η Γερμανία θα έχει παρακμάσει ενώ η Πολωνία θα έχει ενισχυθεί στρατηγικά από τις ΗΠΑ…Το Stratfor έχει κατορθώσει να δημιουργήσει ζήτημα σε σχέση με το βιβλίο του Friedman που μεταξύ άλλων αναφέρει ότι η Ιαπωνία το Μεξικό και η Πολωνία θα αναδειχθούν ομοίως ως παγκόσμιες περιφερειακές δυνάμεις… Η Πολωνία θα αναδειχθεί επικεφαλής ενός συνασπισμού χωρών οι οποίες θα αντιμετωπίσουν στρατιωτικά την Τουρκία το 2050… Αξίζει να τονισθεί ότι το Ισραήλ θα αποτελέσει ένα κράτος όμηρο πιεζόμενο ασφυκτικά από την τουρκική σφαίρα επιρροής η οποία θα εκτείνεται από τη Λιβύη μέχρι τον Περσικό Κόλπο τα Βαλκάνια τη νότια Ρωσία και την κεντρική Ασία…

Αντίπαλος της Τουρκίας σε αυτόν τον εφιαλτικό μελλοντικό κόσμο θα είναι οι ΗΠΑ .τα συμφέροντα των οποίων σύμφωνα με τον συγγραφέα θα αντιμετωπίσουν μια μείζονα απειλή από την τουρκική επέκταση μετά τη Ρωσική κατάρρευση…
Οι συνέπειες του COVID-19 οι περιβαλλοντικές καταστροφές η έλλειψη ενέργειας η κατάρρευση των διεθνών αλυσίδων εφοδιασμού οι τιμές των τροφίμων που φτάνουν σε υψηλά ρεκόρ και ο αναδυόμενος πληθωρισμός θα είναι τα συνήθη φαινόμενα που θα αντικρύσουμε μέχρι το 2040…Η αποχώρηση των Αμερικανικών Δυνάμεων από το Αφγανιστάν ήταν το ορόσημο που δείχνει την εγκατάλειψη του αμερικανικού δόγματος της επέμβασης οποτεδήποτε οπουδήποτε… …Οι ΗΠΑ γίνονται σταδιακά μια παγκόσμια δύναμη περιορισμένης ευθύνης…

Στη Μεσόγειο θα συνεχίζεται η επικίνδυνη αστάθεια… Ο Λίβανος έχει καταρρεύσει και δεν είναι πλέον κράτος αλλά ένα μέρος όπου υπάρχουν αντίπαλες μπάντες με τη Χεζμπολάχ ως τον κύριο πολέμαρχο και εξαγωγέα της βίας …Η Συρία πρόκειται να υποστεί μια νέα τουρκική εισβολή και το Ιράν θα ανταγωνίζεται τη Ρωσία για το ποιος θα έχει την κυβέρνηση του Άσαντ ως μαριονέτα… Το Ισραήλ είναι περικυκλωμένο από την Χεζμπολάχ τη Χαμάς τις ιρακινές σιιτικές πολιτοφυλακές και την απειλητική σκιά ενός πιθανού πυρηνικού Ιράν …Η Ρωσία θα παίζει το συνηθισμένο της επιδέξιο πολιτικό παιχνίδι χρησιμοποιώντας κάθε ευκαιρία για να σκοράρει…

Μέσα σε όλη αυτή την αναταραχή η Ευρώπη δεν θα έχει άλλη πολιτική από το να σκέφτεται και να συζητά για μια ευρωπαική πολιτική… του μέλλοντος… Η Ευρώπη θα είναι στρατιωτικά γυμνή και δεν θα μπορεί να αντιμετωπίσει καμία σοβαρή απειλή…

Τέλος το 1973 ένας υπολογιστής του ΜΙΤ πρόβλεψε το τέλος του ανθρώπινου πολιτισμού όπως τον ξέρουμε σήμερα… Πριν 45 χρόνια κατασκευάστηκε ένα υπολογιστικό σύστημα το οποίο βάσει μερικών μεταβλητών που έθεσε πως το 2040 θα έρθει το τέλος του κόσμου …Οι μεταβλητές του είχαν να κάνουν με τα επίπεδα μόλυνσης του πλανήτη την αύξηση του ανθρώπινου πληθυσμού και την εξάντληση των φυσικών πόρων της γης… Ενώ αρκετοί άλλοι υπολογισμοί της εποχής δαίνεται πως πέφτουν έξω αυτός παραμένει εντός στόχων….

Το 2040 σύμφωνα με τους υπολογισμούς η ρύπανση θα γίνει τόσο σοβαρή που θα αρχίσει να σκοτώνει ανθρώπους γεγονός που με τη σειρά του θα προκαλέσει μείωση του πληθυσμού στα επίπεδα του 1900… Υπο αυτούς τους ρυθμούς από το 2040 έως το 2050 η ζωή όπως τη ξέρουμε σε αυτόν τον πλανήτη θα πάψει να υπάρχει…

ΥΠΑΡΧΕΙ ΟΜΩΣ ΚΑΠΟΙΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΝΑ ΑΠΟΤΡΕΨΟΥΜΕ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ;….ΣΙΓΟΥΡΑ ΥΠΑΡΧΕΙ…..