Η νέα διάσταση του μεταναστευτικού στην Ευρώπη

γράφει στο peripteron.eu o Θεόδωρος Ρουσόπουλος, Βουλευτή Β1 Βόρειου Τομέα Αθηνών και Προέδρου της Επιτροπής Μετανάστευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης

Για πολλούς μήνες η Ευρωπαϊκή Ένωση προσπαθεί να φθάσει σε μία ομόφωνη απόφαση, όπως επιτάσσουν οι συνθήκες της, για τη διαμόρφωση ενός νέου θεσμικού πλαισίου για την μετανάστευση στην Ευρώπη. Δύο είναι οι κυρίαρχες θέσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο: Η άποψη χωρών, όπως αυτές του Βίσεγκραντ (Τσεχία, Ουγγαρία, Πολωνία, Σλοβακία), που δεν επιθυμούν την αναλογική κατανομή των προσφύγων σε όλα τα κράτη-μέλη και η άποψη των χωρών υποδοχής στο Νότο (Ισπανία, Ιταλία, Μάλτα, Πορτογαλία, Ελλάδα) που σηκώνουν το μεγαλύτερο βάρος της κρίσης και επιθυμούν έναν δικαιότερο καταμερισμό και μία δικαιότερη ευρωπαϊκή λύση. Αυτή τη διελκυστίνδα μπορούσε κανείς να την αντιληφθεί εύκολα στις συζητήσεις των διεθνών οργανισμών, όπως στο Συμβούλιο της Ευρώπης και την Επιτροπή Μετανάστευσης.

Τα πράγματα είχαν φθάσει σε κάποιο αδιέξοδο πριν από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. Τώρα, χώρες της κεντρικής Ευρώπης, όπως η Πολωνία και η Ουγγαρία καθίστανται εκ των τραγικών γεγονότων χώρες-υποδοχής ενός παλιρροϊκού προσφυγικού ρεύματος από την Ουκρανία. Τώρα, αντιλαμβάνονται τις δυσκολίες που αντιμετώπισε η Ελλάδα την προηγούμενη δεκαετία. Επομένως, διαμορφώνεται μία νέα κατάσταση με διαφορετικές μεταβλητές και παραμέτρους. Ήδη, η στάση των χωρών που προηγουμένως τοποθετούνταν αρνητικά έχει αρχίσει και μεταβάλλεται σιγά-σιγά. Υφίσταται, βεβαίως, ακόμη η άποψη πως είναι χρέος μονάχα των χωρών του νότου να προστατεύουν τα κοινά ευρωπαϊκά εξωτερικά σύνορα. Εν τούτοις, μία τέτοια απαίτηση χωρίς την απαραίτητη αλληλεγγύη και στήριξη είναι όχι μόνο άδικη αλλά και μη ρεαλιστική, ειδικά για χώρες που σηκώνουν μεγάλο βάρος εδώ και πολλά χρόνια.

Αναμφίβολα, στο τέλος, θα πρέπει να βρεθεί κάποια συμβιβαστική λύση που θα γεφυρώνει κατά το μέτρο του δυνατού όλες τις αντιθετικές θέσεις. Το έχουμε συνηθίσει αυτό με τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το ζητούμενο, όμως, είναι αυτός ο συμβιβασμός να εξυπηρετεί τα συμφέροντα της Ένωσης και των επιμέρους δοκιμαζόμενων χωρών, όπως η Ελλάδα. Φαίνεται πως ο Πρόεδρος Μακρόν και η Γαλλία θα πρωταγωνιστήσουν στην προσπάθεια γεφύρωσης των θέσεων των νοτίων με τους βορείους. Εκ των πραγμάτων, ίσως, βρίσκονται στην καλύτερη θέση για να το πετύχουν.

Μία έσχατη σημείωση: η Τουρκία οφείλει να αναλάβει τις υποχρεώσεις της, να τηρήσει τις υπογραφείσες συνθήκες με την Ευρωπαϊκή Ένωση και να δαπανά ορθά και με διαφάνεια τους πολύ μεγάλους χρηματικούς πόρους που της δίνονται για να αντιμετωπίζει τα μεταναστευτικά κύματα στα δικά της σύνορα. Αν η Τουρκία δεν καταστεί ένας ειλικρινής συνομιλητής της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε αυτό το θέμα θα είναι πολύ δύσκολο να βρεθεί μία μακροχρόνια, βιώσιμη και δίκαιη λύση στο μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν, λιγότερο ή περισσότερο, όλα τα ευρωπαϊκά κράτη-μέλη.