Γερμανία… Παρόν και Παρελθόν

γράφει στο peripteron.eu ο Βαγγέλης Πάλλας, ∆ηµοσιογράφος – Ερευνητής – Αναλυτής IFJ / SPJ

Δύο ιστορίες από το παρόν και το παρελθόν της Γερμανίας. Δύο παράλληλες ιστορίες που αξίζει τον κόπο να τις διαβάσετε. Το παρόν παλεύει με τον νεοναζισμό. Ενώ το παρελθόν αντιστέκεται με τον ναζισμό.

Η ιστορία ενός ζευγαριού που παλεύει το φασισμό σε χωριό γεμάτο από νεοναζί
Μια ιστορία που αξίζει να διαβάσετε.

Μετά το τέλος του Β′ Παγκοσμίου Πολέμου, η Γερμανία υιοθέτησε ένα πολύ αυστηρό νομοθετικό πλαίσιο σχετικά με την ακροδεξιά, τη ρατσιστική βία και τον εθνικισμό, σε μια προσπάθεια να περιορίσει δραματικά την πιθανότητα εμφάνισης οργανώσεων και προσωπικοτήτων όπως εκείνη του Χίτλερ που αιματοκύλησε την ανθρωπότητα.
Ωστόσο, 80 χρόνια μετά, στα βόρεια της χώρας υπάρχει ένα χωριό που κατοικείται από νεοναζί, ονόματι Γιάμελ.
Φτάνοντας στην είσοδο του χωριού, ο επισκέπτης θα δει ένα γκράφιτι με μια οικογένεια στα πρότυπα της άριας φυλής: ξανθοί και ανοιχτόχρωμοι γονείς, ομοίως τα παιδιά τους, με πλατιά χαμόγελα. Η εικόνα ακολουθείται από τη λεζάντα «ελεύθερο, κοινωνικό, εθνικό». Στη διάρκεια της διαδρομής υπάρχουν πινακίδες που δείχνουν προς τη Βιέννη και τη γενέτειρα του Χίτλερ στην Αυστρία.
Με την περίπτωση αυτού του χωριού των μερικών δεκάδων κατοίκων έχουν ασχοληθεί εκτενώς τόσο τα γερμανικά όσο και τα διεθνή Μέσα. Η πλειοψηφία των κατοίκων ψηφίζει το εθνοσοσιαλιστικό κόμμα NPD, ενώ και ο αρχηγός του, Sven Krüger, ο οποίος είχε συλληφθεί και φυλακιστεί για παράνομη οπλοκατοχή, ζει στο συγκεκριμένο χωριό μετά την αποφυλάκισή του το 2016.

Το ζευγάρι που αντιστέκεται

Το 2011, το Γιάμελ μετρούσε μόλις 35 κατοίκους. Δύο από αυτούς, οι Horst και Birgit Lohmeyer δεν είναι νεοναζί και αντιστέκονται σθεναρά στην δράση των υπολοίπων κατοίκων, από το 2004 που έφθασαν στο χωριό.
Κάθε χρόνο, διοργανώνουν ένα διήμερο αντιφασιστικό φεστιβάλ, στο οποίο συγκεντρώνονται μουσικοί, πολιτικοί, ακτιβιστές, άνθρωποι κάθε ηλικίας που θέλουν να δώσουν ένα ηχηρό μήνυμα ενάντια σε όσα πρεσβεύουν οι νεοναζιστές κάτοικοι του Γιάμελ. Αυτό το φεστιβάλ είναι από τις λίγες περιπτώσεις που η αστυνομία βρίσκεται εκεί για να προστατεύσει τους επισκέπτες από τους κατοίκους και όχι το αντίθετο.
Το φεστιβάλ ξεκίνησε το 2007 στην αυλή του σπιτιού τους κι έκτοτε βρήκε μεγάλη ανταπόκριση από κατοίκους όλης της γύρω περιφέρειας. Οι επισκέπτες δε γνωρίζουν ποιους καλλιτέχνες θα παρακολουθήσουν στη σκηνή, αφού το line up είναι ένα επτασφράγιστο μυστικό μέχρι και την έναρξη του φεστιβάλ. Τα εισιτήρια «εξαφανίζονται» από τις πρώτες μέρες της κυκλοφορίας τους.
Μια 27χρονη επισκέπτρια του περσινού φεστιβάλ, η Laura, που διένυσε 540 χιλιόμετρα για να φτάσει στο Γιάμελ, δήλωσε στη DW, για το εγχείρημα του ζευγαριού: «Αν σηκώνεσαι κάθε μέρα και ξέρεις ότι είσαι ανεπιθύμητος, χρειάζεσαι βοήθεια και χαίρεσαι που υπάρχουν άνθρωποι που σε υποστηρίζουν».
Η αντίσταση δεν ήταν ποτέ εύκολη υπόθεση. Ο αχυρώνας των Lohmeyer καταστράφηκε ολοσχερώς από εμπρησμό το 2015, ενώ μέχρι σήμερα δεν έχουν συλληφθεί οι δράστες αν και το ζευγάρι υποστηρίζει ότι πρόκειται για ξεκάθαρη ενέργεια εκφοβισμού σε βάρος τους από κάποιους κατοίκους του Γιάμελ.
«Θα ήταν ουτοπικό να πιστέψουμε ότι θα μπορούσαμε να αλλάξουμε τη δημογραφική δομή του Γιάμελ με μια πολιτιστική ή πολιτική εκδήλωση. Το κίνητρό μας αρχικά ήταν η παντελής απουσία αντίστασης σε όλο αυτό. Οπότε θεωρήσαμε ότι τουλάχιστον έπρεπε να ευαισθητοποιήσουμε το κοινό για το γεγονός ότι οι ναζί στοχεύουν σε πολύ συγκεκριμένες περιοχές της κοινωνίας», δηλώνει η Birgit στην DW και, μάλλον, τα έχουν καταφέρει αρκετά καλά αν αναλογιστεί κανείς ότι κάθε καλοκαίρι συγκεντρώνουν στην πίσω αυλή τους περίπου 1000 κατασκηνωτές και μερικές από τις μεγαλύτερες προοδευτικές μπάντες της Γερμανίας.

Η «μαία» του Άουσβιτς που αρνήθηκε να πνίξει τα νεογέννητα Εβραιόπουλα. Έσωσε χιλιάδες παιδιά σημαδεύοντάς τα με τατουάζ

Την αποκαλούσαν «μητέρα» του Άουσβιτς, καθώς έσωσε τη ζωή πολλών νεογέννητων στο στρατόπεδο συγκέντρωσης όπου πέθαναν περισσότερο από 1,1 εκατομμύριο άνθρωποι. Ο λόγος για την Πολωνή Στανισλάβα Λετέινσκα, τη μαία του Άουσβιτς, η οποία έσωσε τη ζωή εκατοντάδων μωρών.
Είχε γεννηθεί το 1896 στην πόλη Λοτζ της Πολωνίας και από μικρή ηλικία εργάστηκε ως μαία. Όταν οι Γερμανοί εισέβαλαν στην Πολωνία ήταν 43 ετών και έμενε σε μια περιοχή μαζί με τους Εβραίους. Η περιοχή μετατράπηκε σε γκέτο και η Στανισλάβα, μαζί με τον σύζυγό της και τα 4 παιδιά της, βοηθούσαν τις εβραϊκές οικογένειες που λιμοκτονούσαν, δίνοντάς τους τρόφιμα και πλαστά έγγραφα.
Όταν η δράση τους αποκαλύφθηκε από τη Γκεστάπο, συνελήφθη μαζί με τα μικρότερα παιδιά της και οδηγήθηκε σε στρατόπεδο συγκέντρωσης. Ο σύζυγός της σκοτώθηκε κατά τη εξέγερση της Βαρσοβίας το 1944. Οι γιοι της εστάλησαν σε διαφορετικά στρατόπεδα, ενώ η Στανισλάβα και η κόρη της οδηγήθηκαν στο Άουσβιτς.

Το τατουάζ της σωτηρίας

Η Στανισλάβα ενημέρωσε τον γερμανό γιατρό ότι ήταν μαία και την άφησε να εργαστεί στη μαιευτική πτέρυγα, όπου θα αναλάμβανε τη φροντίδα των εγκύων, όσων βέβαια έφθαναν στο σημείο της γέννας. Οι περισσότερες Εβραίες που ήταν έγκυες οδηγούνταν σε θαλάμους αερίων ή έκαναν άμβλωση. Ελάχιστες διένυαν όλους τους μήνες εγκυμοσύνης, κατά τη διάρκεια των οποίων ζούσαν σε στρατώνες υπό άθλιες συνθήκες. Αφού γεννούσαν, η «αδερφή Κλάρα» μαζί με τις μαίες του στρατοπέδου, έπνιγαν τα παιδιά σε κουβάδες με νερό μπροστά στις μητέρες. Η Στανισλάβα αρνήθηκε να δολοφονήσει νεογέννητα και παρά τις απειλές των υπόλοιπων νοσοκόμων, ξεγεννούσε τις μητέρες με τη βοήθεια της κόρης της και άλλων κρατουμένων.
Βέβαια, υπήρχαν περιπτώσεις που τα μωρά δεν δολοφονούνταν αμέσως, καθώς αν είχαν «άρια» χαρακτηριστικά δίνονταν μέσω του προγράμματος ευγονικής Lebensborn σε Ναζί. Σε αυτές τις περιπτώσεις η Στανισλάβα και οι βοηθοί της σημάδευαν το δέρμα των παιδιών με ένα «τατουάζ», προκειμένου να αναγνωριστούν από τις μητέρες τους όταν θα μεγάλωναν. Υπήρξαν μητέρες που δολοφόνησαν οι ίδιες τα μωρά τους προκειμένου να μην αναλάβουν την ανατροφή τους οι Ναζί.
Ελάχιστα εβραιόπουλα επιβίωσαν μετά τον τοκετό και αυτό γινόταν για συγκεκριμένους λόγους των γιατρών. Πιθανόν για να γίνουν πειραματόζωα σε μετέπειτα ιατρικά πειράματα. Οι γυναίκες που δεν ήταν Εβραίες κρατούσαν τα μωρά, όμως συχνά πέθαιναν από τις άθλιες συνθήκες που επικρατούσαν στο στρατόπεδο.

Άγαλμα της Στανισλάβας

Υπολογίζεται ότι η Στανισλάβα ξεγέννησε 3.000 μωρά. Μετά τη γέννηση τα βάπτιζε και προσπαθούσε να τα σώσει με όποιον τρόπο μπορούσε. Περίπου 1.500 παιδιά πνίγηκαν, 1.000 πέθαναν από το κρύο και τις κακουχίες, τα 500 εστάλησαν σε οικογένειες και 30 επιβίωσαν μέσα στο στρατόπεδο συγκέντρωσης. Μετά την απελευθέρωση επέστρεψε στη Λοτζ και συνέχισε να εργάζεται ως μαία. Η συγκλονιστική ιστορία της έγινε γνωστή αρκετά χρόνια μετά το τέλος του πολέμου. Το 1970 πραγματοποιήθηκε εκδήλωση στη Βαρσοβία, όπου συναντήθηκε συγκινημένη με τις μητέρες και τα παιδιά που είχε σώσει. Πέθανε το 1974….

 

Print Friendly, PDF & Email