Ρατσισμός, ξενοφοβία και διακρίσεις βλάπτουν την υγεία

«Ο ρατσισμός, η ξενοφοβία και οι διακρίσεις είναι θεμελιώδεις καθοριστικοί παράγοντες της υγείας». Στις 8 Δεκεμβρίου 2022, το The Lancet δημοσίευσε ένα ειδικό τεύχος, με τέσσερις ερευνητικές εργασίες που συγκεντρώνουν τα ισχυρότερα στοιχεία και αναλύσεις για την προώθηση της φυλετικής και εθνικής ισότητας στην επιστήμη, την ιατρική και την υγεία.

Ο ρατσισμός, η ξενοφοβία και οι διακρίσεις υπάρχουν σε κάθε σύγχρονη κοινωνία, προκαλώντας ασθένειες που μπορούν να αποφευχθούν και πρόωρο θάνατο σε ομάδες που συχνά βρίσκονται ήδη σε μειονεκτική θέση. Η σειρά του Lancet για τον ρατσισμό, την ξενοφοβία, τις διακρίσεις και την υγεία εξετάζει πώς τα ιστορικά συστήματα και οι δομές της εξουσίας και της καταπίεσης και οι ιδεολογίες που εισάγουν διακρίσεις έχουν διαμορφώσει την πολιτική και την πρακτική σήμερα και αποτελούν βασικές αιτίες των φυλετικών ανισοτήτων στην υγεία.

Διαβάστε την πλήρη σειρά για περισσότερες λεπτομέρειες, όπου αναλύονται επικαλυπτόμενες μορφές διακρίσεων, όπως η ηλικία, το φύλο και η κοινωνικο-οικονομική κατάσταση καθώς και ο αντίκτυπός τους στις διακρίσεις. Επανεξετάζονται οι παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του φάσματος των παραγόντων δυσμενών αποτελεσμάτων για την υγεία με έμφαση στα ανθρώπινα δικαιώματα και στο δομικό, κοινωνικό, νομικό, θεσμικό και συστημικό επίπεδο. Προτείνονται ερευνητικές συστάσεις και βασικές προσεγγίσεις για να προχωρήσουμε μπροστά.

Η σειρά εξερευνά έννοιες της γνωσιακής αδικίας, του βιολογικού πειραματισμού και των λανθασμένων αντιλήψεων για τη φυλή χρησιμοποιώντας έναν ιστορικό φακό. Επικεντρώνεται στους βασικούς δομικούς παράγοντες του διαχωρισμού και της ιεραρχικής εξουσίας που διαπερνούν την κοινωνία και έχουν ως αποτέλεσμα τις αρνητικές συνέπειες για την υγεία που βλέπουμε.

Βρισκόμαστε σε μια κρίσιμη στιγμή της ιστορίας, καθώς οι λαϊκιστές ηγέτες που προωθούν την πολιτική του μίσους έχουν γίνει πιο ισχυροί σε αρκετές χώρες. Αυτοί οι ηγέτες εκμεταλλεύονται τον ρατσισμό, την ξενοφοβία και άλλες μορφές διακρίσεων για να διχάσουν και να ελέγξουν τους πληθυσμούς, με άμεσες και μακροπρόθεσμες συνέπειες τόσο για την υγεία του ατόμου όσο και του πληθυσμού. Η πανδημία του COVID-19 και τα διεθνικά κινήματα φυλετικής δικαιοσύνης έχουν επιστήσει την προσοχή στη συνεχιζόμενη δομική φυλετική αδικία.

Μηνύματα-κλειδιά

• Ο ρατσισμός, η ξενοφοβία και οι διακρίσεις είναι θεμελιώδεις καθοριστικοί παράγοντες της υγείας και πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όταν εξετάζονται προσεγγίσεις για τη δημόσια υγεία.
• Οι συνέπειες του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και των διακρίσεων στην υγεία εμφανίζονται σε κάθε πλαίσιο που έχει μελετηθεί και μπορεί να είναι παρόμοιες για τις σχετικές κατηγορίες της κάστας, της εθνικότητας, της ιθαγενείας, της μεταναστευτικής κατάστασης, της φυλής, της θρησκείας και του χρώματος δέρματος.
• Η ιστορία και η τρέχουσα πρακτική αποδεικνύουν ότι η μεροληπτική ιδεολογία έχει διαμορφώσει την επιστήμη και την έρευνα και τον τρόπο ερμηνείας τους
• Οι πρόδρομοι των διακρίσεων είναι οι δύο βασικές δομικές διαδικασίες του διαχωρισμού, όπου τα άτομα βλέπουν τον εαυτό τους ως διαφορετικό από τους άλλους, και η ιεραρχική εξουσία Οι ανισότητες στην υγεία και την υγεία επηρεάζονται από τον ρατσισμό, την ξενοφοβία και τις διακρίσεις μέσω μιας σειράς δομικών παραγόντων και των ιστορικών και πολιτικών τους ριζών.
• Οι διαπροσωπικές διακρίσεις δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν χωρίς να αντιμετωπιστούν αυτές οι περίπλοκες διαδικασίες
• Οι λαϊκιστές ηγέτες και πολιτικές μπορούν να εκμεταλλευτούν πληθυσμούς χρησιμοποιώντας ρατσιστικές, ξενοφοβικές και μεροληπτικές ιδεολογίες που μειονίζουν τους ανθρώπους και οδηγούν σε κακή υγεία

Παρόλο που η σημασία των κοινωνικών και πολιτικών παραγόντων και οι επιπτώσεις τους στην υγεία είναι ευρέως αποδεκτές, ο ρατσισμός και η ξενοφοβία είναι υποανάπτυκτες και ανεπαρκώς αναγνωρισμένες έννοιες στην ιατρική και την υγεία σε όλο τον κόσμο (με πιθανή εξαίρεση τις Η.Π.Α.).

Η Ευρωπαϊκή Συμμαχία Δημόσιας Υγείας έχει αρχίσει να αναπτύσσει μια στρατηγική για την αντιμετώπιση των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας μέσα από το πρίσμα του αντιρατσισμού και της καταπολέμησης των διακρίσεων. Ένα σκέλος αυτής της εργασίας είναι η ευαισθητοποίηση σχετικά με τις πολλές πτυχές και την απεραντοσύνη του δομικού ρατσισμού και των διακρίσεων και των επιπτώσεων στην υγεία. Τα κείμενά της σχετικά με τις ανισότητες των φύλων σε σπάνιες ασθένειες, τις ανισότητες στη μεταμόσχευση οργάνων και τη σημασία των δεδομένων στις ανισότητες του καρκίνου είναι παραδείγματα αυτής της εργασίας.

Υπάρχουν πολλές ευρωπαϊκές πολιτικές και στρατηγικές, συμπεριλαμβανομένων εκείνων για την ισότητα των φύλων και τον αντιρατσισμό που σχετίζονται και με την υγεία. Για να δημιουργήσει μια δυναμική, η Ευρωπαϊκή Συμμαχία Δημόσιας Υγείας υπέβαλε αίτηση για την ηγεσία ενός Θεματικού Δικτύου με τίτλο «DisQo – κατά των διακρίσεων και ισότητα στην υγεία» – το οποίο φέρνει σε επαφή οργανώσεις ενδιαφερομένων σε τομείς πολιτικής με κοινή φιλοδοξία να αντιμετωπίσουν τον ρατσισμό και τις διακρίσεις για την ισότητα στην υγεία.

Nikos Chrysogelos

πηγή: bestpractices.anemosananeosis.gr