Οι πρώτες 150 μέρες του πρώτου τζιχαντιστή Προέδρου της Συρίας

Οι πρώτες 150 μέρες του Σύρου τζιχαντιστή προέδρου Άχμεντ αλ Σαράα, (Τζολάνι ή Γκολάνι όπως ήταν γνωστός στον πόλεμο ως αρχηγός της οργάνωσης Hayat Tahrir Shams, HTS) στην εξουσία, συνέπεσαν με την πρώτη επίσημη επίσκεψή του στο Παρίσι και την θερμή υποδοχή του από τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, το βράδυ της 7ης Μαΐου.

Ο άνθρωπος που ανέβηκε στον προεδρικό θώκο της Συρίας με την πολύπλευρη βοήθεια της Τουρκίας (εναντίον του οποίου ισχύουν ως σήμερα διεθνείς κυρώσεις για εγκληματική δράση στη διάρκεια του πολέμου) επιχειρεί να διαπραγματευτεί και να αναγνωριστεί ως το «νέο αφεντικό» της χώρας του.

Μπροστά σε αυτό το στόχο δε διστάζει να διαπραγματευτεί με Δύση και Ανατολή, ούτε καν με το Ισραήλ. Αυτό το παραδέχθηκε εμμέσως και ο ίδιος στο Παρίσι στην κοινή συνέντευξη Τύπου με τον πρόεδρο Μακρόν. Δεν μπορούσε να κάνει αλλιώς…

Λίγες ώρες πριν, είχε κυκλοφορήσει διαφωτιστικό ρεπορτάζ του πρακτορείου Reuters που ανέφερε πως ο Σαράα μετά το ταξίδι του στο Άμπου Ντάμπι στις 13 Απριλίου, ζήτησε και πήρε τη μεσολάβηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων ώστε να «τα βρει» με το Ισραήλ και να μειώσει τις σχεδόν καθημερινές αεροπορικές επιδρομές. Οι επαφές γίνονται εδώ και μερικές βδομάδες ανάμεσα κυρίως σε Σύρους τζιχαντιστές των νέων «υπηρεσιών ασφαλείας» και σε Ισραηλινούς απόστρατους του στρατού ή της Mossad. Δεν είναι ξεκάθαρο ακόμη εάν θα φέρουν αποτέλεσμα και ποιο ακριβώς θα είναι αυτό.

Ωστόσο, ο δήθεν «μετριοπαθής» πρόεδρος Σαράα προσπαθεί να δείξει πως δεν έχει «ταμπού» ούτε καν με το Ισραήλ, που έσπευσε να καταλάβει ανήμερα της κατάρρευσης της κυβέρνησης Ασαντ το όρος Ερμών και νέες περιοχές στα συριακά Υψίπεδα του Γκολάν (πέρα από αυτά που έχει εδώ και δεκαετίες αρπάξει) και να καταστρέψει το 90% της αεράμυνας και των πολεμικών αεροσκαφών της συριακής πολεμικής αεροπορίας με το που φυγαδεύτηκε ο πρόεδρος Ασαντ και η οικογένειά του στη Ρωσία, στις 8/12/2024.

Πιθανή συμφωνία του Αβραάμ μεταξύ Δαμασκού-Τελ Αβίβ;

Με λίγα λόγια, ελάχιστοι από τους «παρεικούντες την Ιερουσαλήμ» θα εκπλαγούν το επόμενο διάστημα εάν δουν να υπογράφεται μία «συμφωνία του Αβραάμ» ανάμεσα στη Συρία του τζιχαντιστή προέδρου Σαράα (ή διαδόχου του, εάν τα πράγματα δεν πάνε καλά) και το Ισραήλ.

Άλλωστε ο ίδιος έχει «διδαχθεί» από τους καλύτερους «μαέστρους»: την Τουρκία στην οποία σπούδασε, έζησε και υποστηρίχθηκε στρατιωτικά, οικονομικά και πολιτικά μέχρι την θεαματικά γρήγορη άνοδό του στην εξουσία το Δεκέμβρη του 2024.

Η Τουρκία του Ρ.Τ. Ερντογάν που πασχίζει να αναστήσει την «Οθωμανική αυτοκρατορία» με γαλάζιες και άλλες «πατρίδες», ξεκίνησε και εκείνη πριν λίγους μήνες παζάρι με το Ισραήλ (με το οποίο υποτίθεται πως έχει κόψει σχέσεις διπλωματικές λίγο μετά τον πόλεμο στη Γάζα τον Οκτώβριο του 2023).

Οι ηγέτες Τουρκίας και Ισραήλ, υπό τη «συμβουλή» των ΗΠΑ, έστειλαν αξιωματούχους τους να καθίσουν στο τραπέζι για να τα βρουν ώστε να συνεχίσουν τη λεηλασία της Συρίας και να μοιραστούν τη λεία και τα λάφυρα δίχως επιζήμιες κόντρες για τους Αμερικανούς εταίρους τους, οι οποίοι «καίγονται» εδώ και καιρό να αντιμετωπίσουν την δυναμική αύξηση ισχύος της Κίνας σε όλα τα επίπεδα στην στρατηγική περιοχή του Ινδο-Ειρηνικού…

Η τουρκο-ισραηλινή διάθεση για «συνεννόηση» καταγράφηκε άλλωστε και στο Μπακού του Αζερμπαϊτζάν στις 8 Μαΐου, όταν έγινε γνωστό, πως αντιπροσωπείες των δύο χωρών προγραμμάτισαν διαβουλεύσεις με τη μεσολάβηση του στενού συμμάχου τους, Αζέρου Προέδρου Ιλχάμ Αλίγιεφ.

Σε αυτό το φόντο λοιπόν έρχεται η επίσκεψη του τζιχαντιστή Προέδρου στο Παρίσι και η θερμή υποδοχή του από τον Εμανουέλ Μακρόν. Όχι βεβαίως γιατί ο Μακρόν έχει κανένα «πόνο» για τη σταθεροποίηση ή την ανάπτυξη της Συρίας αλλά επειδή μεταξύ άλλων έχουν «σφίξει τα ζόρια» για κορυφαίες γαλλικές πολυεθνικές και γιατί… η (ουσιαστικά εμπόλεμη) Συρία ξεπροβάλλει ως «περιζήτητο φιλέτο» λόγω των τεράστιων αναγκών που έχει μετά τις καταστροφές ενός πολέμου που ξεκίνησε το Μάρτιο του 2011 δίχως ο επίλογός του να έχει γραφτεί ως τώρα…

Είναι πολλές οι μπίζνες…

Το κόστος ανοικοδόμησης στη Συρία κυμαίνεται κατά διάφορες εκτιμήσεις μεταξύ 250 ως 400 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Ποσό τεράστιο για να φαγωθεί μόνον από τις τουρκικές εταιρίες που έχουν πέσει με τα μούτρα στη «νέα Συρία» αυξάνοντας ήδη κατά το πρώτο τρίμηνο του 2025 τις εξαγωγές τους κατά 31% καθώς ο Σαράα, φρόντισε με το πού ανέβηκε στην εξουσία, να ξεχρεώσει τουρκικά «γραμμάτια». Πώς; Μεταξύ άλλων καταργώντας ή μειώνοντας 260 δασμούς σε διάφορες κατηγορίες τουρκικών προϊόντων ζημιώνοντας τη συριακή (πονεμένη εδώ και πολλά χρόνια) οικονομία.

Γύρω από τον πρόεδρο Σαράα άλλωστε δημιουργείται μία νέα πολιτική και οικονομική ελίτ που πηγαινοέρχεται κυρίως μεταξύ Δαμασκού και Άγκυρας ή Κωνσταντινούπολης. Γιατί να μην «ανοίξει» το παράθυρο και προς το Παρίσι;

Νεοφιλελεύθερη ατζέντα για την οικονομία

Όλα αυτά βεβαίως γίνονται σε βάρος του συριακού λαού. Και ο πόλεμος σε βάρος του ξεκίνησε. Και ο πόλεμος σε βάρος του «θα κλείσει», αν και όπως κλείσει (αργά ή σύντομα…)

Η νέα κυβέρνηση στη Δαμασκό με το «καλημέρα» έσπευσε να δείξει το πραγματικό της πρόσωπο: ένα οικονομικό μοντέλο φιλελεύθερο που φορά τουρκικό «φερετζέ» και λανσάρει ως «πρότυπο» την οικονομία «ημέτερων της εξουσίας» στο δρόμο που χάραξε ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και το ισλαμικό κόμμα, ΑΚΡ.

Η νέα «κυβέρνηση» δεν έσπευσε να επιβάλλει την εξουσία της μόνο με μακελειά στα δυτικά παράλια (όπως απεδείχθη με τις σφαγές χιλιάδων Αλαουιτών, Χριστιανών σε Ταρτούς και Λατάκεια τον περασμένο Μάρτιο) και στις νότιες επαρχίες της χώρας (όπου διαβιούν κυρίως Δρούζοι και Χριστιανοί και γενικά «μη σουνιτικοί» πληθυσμοί).

Υιοθέτησε ήσυχα-ήσυχα και σχεδόν αθόρυβα ένα ένα σαρωτικό νεοφιλελεύθερο οικονομικό μοντέλο-χωρίς δημόσια διαβούλευση ή κοινοβουλευτική συζήτηση χαράζοντας πορεία για τη μακροπρόθεσμη μετατόπιση καπιταλιστικών μεταρρυθμίσεων στην οικονομική τροχιά της χώρας, δίχως να εκλεγεί κυβέρνηση με λαϊκή εντολή, καθώς οι εκλογές αναβάλλονται ως το 2030 και βλέπουμε…

Όπως μας πληροφορεί πρόσφατο διαφωτιστικό άρθρο της αραβικής εφημερίδας Asharq al Awsat η κυβέρνηση Σαράα προώθησε πολιτικές που φυσικά δεν εμπίπτουν στις αρμοδιότητες της υποτιθέμενης «μεταβατικής κυβέρνησης». Το οικονομικό «όραμα» του προέδρου Σαράα έχει βαθιές ρίζες ιδιωτικοποίησης σχεδόν όλου του δημόσιου τομέα, «απελευθέρωσης» της αγοράς και αύξησης της λιτότητας σε ένα λαό που έχει ήδη πληρώσει βαρύτατο τίμημα στον πολυετή πόλεμο.

Συντηρητικά στοιχεία του ΟΗΕ αναφέρουν πως το 90% ζει κάτω από το όριο της φτώχειας και πώς 16,7 εκατομμύρια άνθρωποι εξαρτώνται από ανθρωπιστική βοήθεια. Μία νεοφιλελεύθερη πολιτική που παραδίδει τα πάντα στις αγορές, είναι βέβαιο πως θα αυξήσει τα δεινά για το συριακό λαό και κυρίως για τα πιο ευάλωτα στρώματα της πολύπαθης κοινωνίας.

Αμέσως μόλις συγκρότησε κυβέρνηση ο Σαράα έβγαλε στο σφυρί τη δημόσια και κρατική περιουσία, ξεκινώντας άγριες περικοπές σε προηγούμενες φιλολαϊκές επιδοτήσεις όπως αυτές για το ψωμί και το οικιακό αέριο, που έχουν μειωθεί στο ελάχιστο δυνατόν.

Πλάι σε αυτές τις πρακτικές, ξεκινά και ο Γολγοθάς της εργασιακής ανασφάλειας στο δημόσιο τομέα. Το υπουργείο Οικονομίας και Εξωτερικού Εμπορίου ανακοίνωσε πρόσφατα την απόλυση σχεδόν του ενός τρίτου του εργατικού δυναμικού του δημόσιου τομέα. Οι αξιωματούχοι ισχυρίστηκαν ότι οι περικοπές στοχεύουν υπαλλήλους που «έλαβαν μισθούς χωρίς να εκτελούν πραγματικά καθήκοντα», ωστόσο στην πράξη πρόκειται για κυνήγι μαγισσών του προηγούμενου καθεστώτος και για ένα ξεκαθάρισμα λογαριασμών ώστε ο νέος κρατικός μηχανισμός να συγκροτηθεί από τους πιστούς υποστηρικτές του τζιχαντιστή, φιλότουρκου Προέδρου.

Δεν έχουν κυκλοφορήσει επίσημα στοιχεία σχετικά με τον συνολικό αριθμό που επηρεάστηκαν από την απόφαση. Εντούτοις ορισμένοι εργαζόμενοι τέθηκαν σε άδεια μετ ‘αποδοχών για τρεις μήνες εν αναμονή περαιτέρω αξιολόγησης του καθεστώτος απασχόλησής τους.

Η απόφαση προκάλεσε κύμα διαμαρτυριών από τους απολυμένους και τους υπό επανεξέταση εργαζόμενους σε πόλεις όλης της χώρας, σε μία έκφραση αυξανόμενης δυσαρέσκειας από τις μεταρρυθμίσεις της κυβέρνησης.

Από την αρχή του έτους, η διοίκηση al-Sharaa έχει επανειλημμένα υποσχεθεί να αυξήσει τους μισθούς του δημόσιου τομέα κατά 400%, καθορίζοντας ένα νέο ελάχιστο μισθό στις 1.123.560 συριακές λίρες-που είναι περίπου 86 δολάρια. Το μέτρο παραμένει ανεκτέλεστο ενώ απέχει μακράν από την κάλυψη βασικών αναγκών δεδομένου ότι τα ελάχιστα μηνιαία έξοδα για μια πενταμελή οικογένεια στη Δαμασκό εκτιμώνται το λιγότερο σε 8 εκατομμύρια λίρες ή περίπου 660 δολάρια.

Επιπλέον κόστος έχει για τον επιχειρηματικό κόσμο της Συρίας η απόφαση της κυβέρνησης να μειώσει τους δασμούς σε περισσότερα από 260 τουρκικά προϊόντα, με αποτέλεσμα να τεθούν σε άνισο ανταγωνισμό ντόπιοι παραγωγή, μικρομεσαίες επιχειρήσεις, βιοτεχνίες και μικρομεσαίοι αγρότες.

Ο θρησκευτικός φερετζές του προέδρου Άχμεντ αλ Σαράα και οι πλάτες της Τουρκίας και άλλων πρόθυμων, νέων εταίρων του, δεν θα μπορέσουν να τον προστατεύσουν από τη λαϊκή οργή που θα κλιμακωθεί εάν συνεχιστούν τέτοιου είδους πολιτικές (και πολύ περισσότερο) μακελειά για την τρομοκράτηση όλων των μη σουνιτικών πληθυσμών της «Νέας Συρίας».