Γιατί να μην νοθεύσουν τα καύσιμα;

Σύμφωνα με στοιχεία του inside story, ενώ το 2019 (εκλογική χρονιά) ελέγχθηκαν 2.836 πρατήρια και εγκαταστάσεις στην Αττική από τα Κλιμάκια Ελέγχου Διακίνησης και Αποθήκευσης Καυσίμων του υπουργείου Ενέργειας (ΚΕΔΑΚΈλεγχος | Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας), το 2020 τα πρατήρια και οι εγκαταστάσεις που ελέγχθηκαν ήταν 965, το 2021 ήταν 964 και ως την 1η Μαΐου του 2022 ήταν 480. Αντίστοιχη εικόνα υπάρχει σε ολόκληρη τη χώρα. Διαχρονικά η κατάσταση είναι πολύ χειρότερη στους ελέγχους που αφορούν «άγνωστο προϊόν, ακατάλληλο ως καύσιμο». Σε αυτήν την κατηγορία είχαν γίνει τρεις έλεγχοι το 2019, ένας το 2020, κανένας το 2021 και ένας το πρώτο τετράμηνο του 2022. Συνολικά τα δείγματα που στάλθηκαν και κρίθηκαν ως ακατάλληλα στο Γενικό Χημείο του Κράτους (εφεξής ΓΧΚ) ήταν 14 το 2019, τέσσερα το 2020, τέσσερα το 2021 και έξι το πρώτο τετράμηνο του 2022. Το 2019 για παραβάσεις σχετικά με τα καύσιμα με βάση τα δείγματα που είχαν ληφθεί εισπράχθηκαν 237.000 ευρώ, το 2020 660.000, το 2021 1.362.850 ευρώ (μια σαφής πρόοδος έναντι του προηγούμενου χρόνου) και το πρώτο τετράμηνο του 2022 400.000 ευρώ. Με μια κουβέντα, αξίζει να κλέβεις τον καταναλωτή ρίχνοντας διαλύτη στο ντεπόζιτό του.

Η «προίκα»

Στον υπόκοσμο, το να βγαίνει κάποιος από τη φυλακή και να του έχουν καπαρώσει «προίκα» δύο ή τρία πρατήρια στην παραλιακή, στην Πελοπόννησο ή στην Κρήτη είναι κάτι συνηθισμένο. Μια «ασφάλεια για τα παιδιά του», αν έχει παιδιά, ή ένα «εισόδημα για τα γηρατειά του». Αν δεν «έχει άκρες» στον κόσμο που προστατεύει μαγαζιά, ίσως αντιμετωπίσει κάποια προβλήματα λιγότερο η περισσότερο σοβαρά. Ο δημόσιος έλεγχος είναι το μικρότερο πρόβλημα. Υπάρχουν μερικές θρυλικές μορφές στην αγορά αυτή, όπως ένας πρατηριούχος στις εγκαταστάσεις του οποίου πριν από 20 χρόνια κάηκαν δύο εργαζόμενοι (ο ίδιος είχε αρνηθεί ότι ήταν δικό του το πρατήριο). Όταν έγινε ο σχετικός έλεγχος, βρέθηκε τολουόλη στο πρατήριό του – ένα χημικό πρόσθετο που είναι ακατάλληλο για τους κινητήρες των αυτοκινήτων.

Οι χρήσεις της τολουόλης

Πιο συχνά η τολουόλη προστίθεται σε μίγματα βενζίνης αυτοκινήτων ή αεροπορικής βενζίνης, για την αύξηση των οκτανίων. Η τολουόλη είναι ένας εξαιρετικός οργανικός διαλύτης και χρησιμοποιείται ευρέως για την παρασκευή φαρμάκων, χρωστικών ουσιών, αρωμάτων, βερνικιών για νύχια, αρωματικών χώρου, TNT, ρητινών πολυουρεθάνης, απορρυπαντικών, σε χρώματα και επιστρώσεις, κόμμεα, ρητίνες, καουτσούκ και ως αραιωτικό και διαλυτικό σε βερνίκια νιτροκυτταρίνης, πλαστικά παιχνίδια και αερομοντέλα. Xρησιμοποιείται επίσης εκτενώς στην παραγωγή κόλλας και ευθύνεται για τη νάρκωση και τη μόνιμη εγκεφαλική βλάβη που παρατηρείται στους εθισμένους στο «σνιφάρισμα κόλλας».

Έκτοτε έχουν περάσει 22 χρόνια, αλλά είναι σαν να μην πέρασε μια μέρα. Ένας βετεράνος αστυνομικός συντάκτης έγραφε το 2000Οι «νονοί» των καυσίμων | Το Βήμα: «Υπάρχει όμως και το θέμα της περιζήτητης για τη νόθευση τολουόλης, η οποία δημιουργεί ένα επικίνδυνο μείγμα με τη βενζίνη. Οι λαθρέμποροι καυσίμων φέρεται να την προμηθεύονται είτε παρανόμως από την Ιταλία είτε από επιχειρήσεις χρωμάτων ή εταιρείες που αναλαμβάνουν τις αμμοβολές σε πλοία. Είναι ενδεικτικό ότι σε έγγραφο της 15ης Απριλίου 1999 του Συνδέσμου Εταιρειών Εμπορίου Πετρελαιοειδών Ελλάδος ζητείται “η θεσμοθέτηση προδιαγραφών για τους εισαγωγείς χημικών προϊόντων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για νόθευση βενζινών, όπως είναι οι τολουόλες. Η σημερινή άναρχη κατάσταση στη διαδικασία παρακολουθήσεως των εισαγωγών τους, των υποχρεώσεων των εισαγωγέων τους και του ελέγχου τελικού προορισμού των προϊόντων αυτών, βοηθάει τα μέγιστα τους παρανομούντες”».

Από το 2019 η οικονομική αστυνομία άρχισε αργά αλλά σταθερά να «κτίζει» μία υπόθεση εντοπισμού ενός κυκλώματος εισαγωγής διαλυτών από τη Βουλγαρία. Σε αυτήν φέρεται να πρωταγωνιστεί ένας Κύπριος που είχε απασχολήσει και παλιότερα τις αρχές της χώρας του. Οι ελληνικές αρχές δεν συνεργάσθηκαν με τις βουλγαρικές, αλλά επί μήνες παρακολουθούσαν με φυσική παρακολούθηση τα φορτηγά που παραλάμβαναν τους διαλύτες. Ανάμεσά τους ήταν και βυτιοφόρα που ανήκαν σε συγγενικά πρόσωπα ανθρώπου του υποκόσμου που δολοφονήθηκε τον Απρίλιο. Αλλά δεν ήταν ο μόνος. Το προνομιακό πεδίο των συναλλαγών εκτεινόταν στη γνωστή «πίστα» της Δυτικής Αθήνας και του Πειραιά, αλλά εξακτινιζόταν και σε πρατήρια της Βόρειας και Ανατολικής Αθήνας και φυσικά της παραλιακής, των Μεσογείων και του Μενιδίου. «Τα πρόσωπα είναι συχνά τα ίδια, τα πρατήρια επίσης. Ένα πρατήριο που πουλούσε κάτω της τιμής διυλιστηρίου το 2012, συχνά το κάνει και σήμερα», λέει στο inside story πρώην στέλεχος ενός από τους δύο μεγάλους ομίλους πετρελαιοειδών της χώρας, που είναι πια συνταξιούχος.

Ο έλεγχος που «πρέπει να αργήσει»

Οι υπάλληλοι που προχωρούν σε ελέγχους με τα αυτοκίνητα των ΚΕΔΑΚ έχουν πιστοποιημένα μετρητικά εργαλεία, κάτι που γνωρίζουν οι συνήγοροι των «νοθευτών». Το δείγμα αφότου ληφθεί πρέπει να μεταφερθεί στο ΓΧΚ (Γενικό Χημείο του Κράτους) για έλεγχο. «Συχνά οι συγκεκριμένοι πρατηριούχοι έχουν εξοπλίσει το προσωπικό τους με ένα σύστημα με μπουτόν, το οποίο αν πατηθεί, σε χρόνο-ρεκόρ συνδέει την αντλία με τη δεξαμενή καθαρού καυσίμου αντί με την δεξαμενή με διαλύτη που συνήθως “δίνει” στην αντλία. Με αυτά τα “μαγικά” καταλήγουμε και κερατάδες και δαρμένοι», είπε στο inside story έμπειρος υπάλληλος των ΚΕΔΑΚ, που έκανε δειγματοληψίες αυτόν τον μήνα. «Ο έλεγχος “πρέπει” για εκείνους που κινδυνεύουν με την απαγγελία κατηγορίας να αργήσει· αν αργήσει 30 δευτερόλεπτα, είναι χρόνος που αρκεί, τρία λεπτά ακόμα καλύτερα, το πιθανότερο είναι πως δεν θα βρούμε τίποτα, την ώρα που ο καταναλωτής με το νοθευμένο καύσιμο έχει βρει διαλύτη στο καύσιμο που του προκάλεσε τη ζημιά στο αυτοκίνητο». Αυτό το «πάτημα των κουμπιών» εξηγεί και το γεγονός γιατί το «καύσιμο» του Μ.Χ., στο οποίο αναφερθήκαμε σε ρεπορτάζΤο κράτος κλείνει τα μάτια στη νοθεία καυσίμων της περασμένης Δευτέρας, ήταν 100% νοθευμένο. Στελέχη των ελεγκτικών μηχανισμών δεν αποκλείουν οι χειριστές των μπουτόν να έβαλαν 100% από την δεξαμενή του διαλύτη.

Εκτός όμως από τον έλεγχο που «πρέπει να αργήσει», υπάρχει και ο έλεγχος που δεν γίνεται καθόλου. Παρά την εμπειρία του κυκλώματος του 2019, τα κλιμάκια ελέγχου έκαναν στην Αττική το 2021 όσους ελέγχους και το 2020, και πάντως τρεις φορές λιγότερους από ό,τι το 2019, που ήταν και προεκλογική περίοδος. Τα πρόστιμα βέβαια που εισπράχθηκαν το 2019 ήταν αστεία, κάπου 240.000, αλλά βέβαια όπως λέει στο inside story στέλεχος της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων «τα πρόστιμα εισπράττονται με χρονική καθυστέρηση σε σχέση με την βεβαίωση της παράβασης». Στελέχη των ΚΕΔΑΚ λένε ότι οι έλεγχοι ατόνησαν την τελευταία διετία λόγω του κορονοϊού, αλλά ένα μέλος του υπουργικού συμβουλίου που μας μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας είπε ότι «είχανε οδηγίες να κάνουνε λιγότερους ελέγχους διότι είχε πέσει η κατανάλωση καυσίμων». Ακόμα και αν θα μπορούσε να δεχθεί κανείς μια τέτοια δικαιολογία, η κατανάλωση καυσίμων άρχισε να ανακάμπτει μετά την άνοιξη του 2021 – όμως οι έλεγχοι παρέμειναν στάσιμοι.

Την τελευταία τριετία οι έλεγχοι των ΚΕΔΑΚ εξελίχθηκαν ως εξής:

Το 2019 ελήφθησαν στην Αττική συνολικά 12.000 δείγματα από 2.836 εγκαταστάσεις και πρατήρια (είναι δυνατόν να ληφθεί πάνω από ένα δείγμα σε κάθε πρατήριο, ανάλογα με τις δεξαμενές, τις συνδέσεις κ.λπ.). Τα δείγματα αυτά αφορούσαν βενζίνες και ντίζελ (7.000 βενζίνες και 5.000 ντίζελ περίπου). Το νούμερο των 12.000 δειγμάτων του 2019 έγινε 4.000 το 2020 και παρέμεινε στις 4.000 το 2021. Μέχρι την Πρωτομαγιά του 2022 είχαν γίνει 2.300 δειγματισμοί σε 480 πρατήρια και εγκαταστάσεις της Αττικής που ελέγχθηκαν. Η κατάσταση είναι εξίσου αποκαρδιωτική στην περιφέρεια: Στη Θεσσαλονίκη είχαν ελεγχθεί 603 πρατήρια και εγκαταστάσεις το 2019 και μόλις 100 το 2020 και το 2021. Εφέτος έχουν γίνει το πρώτο τετράμηνο στη Θεσσαλονίκη επίσης 100 έλεγχοι.

Το 2021 επιβλήθηκαν τα περισσότερα πρόστιμα (11) και μόνο αυτός ο χαμηλότατος αριθμός δείχνει ότι «το πρόβλημα βρίσκεται στη βεβαίωση της παράβασης», όπως χαρακτηριστικά λέει στέλεχος του Γενικού Χημείου του Κράτους. Τα συνεργεία των ΚΕΔΑΚ που συλλέγουν τα δείγματα πρέπει να τα μεταφέρουν στο ΓΧΚ, προκειμένου να βεβαιωθεί η παράβαση και να αναγνωρισθεί στο δικαστήριο. Ο Σύνδεσμος Εταιρειών Εμπορίας Πετρελαιοειδών είχε προσφερθεί να εξοπλίσει τα ΚΕΔΑΚ ώστε να αναγνωρίζεται η δειγματοληψία τους χωρίς να χρειάζεται το ΓΚΧ εδώ και μια οκταετία, αλλά η πολιτεία αρνήθηκε την προσφορά.

Τάσος Τέλλογλου

πηγή: insidestory.gr

Print Friendly, PDF & Email